Η ΩΡΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ_ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ 2021_ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΜΑΓΓΙΝΑ, ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ, Μέλος του Συνδέσμου Φιλολόγων Κορινθίας_ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

                                                    

 ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ 

                           ΙΣΤΟΡΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

 

ΟΜΑΔΑ ΠΡΩΤΗ

 

Α1

Να δώσετε το περιεχόμενο των ακόλουθων όρων:

 

    α. Γενικός Οργανισμός της Πελοποννήσου  

    β. Εθνικές γαίες.

    γ. Προσωρινον Πολίτευμα της Επιδαύρου.

                                                                                                       Μονάδες 12

 

Α2 

Να χαρακτηρίσετε τις παρακάτω κρίσεις ως Σωστές(Σ) ή Λανθασμένες(Λ)

α. Η Εθνική Τράπεζα ιδρύθηκε το 1841. 

    β. Ο Όθων αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη χώρα στις 12 Οκτωβρίου   

        1843.

    γ. Η Πατριαρχική Επιτροπή συστάθηκε τον Οκτώβριο του 1918 στην Αθήνα  

        με σκοπό την οργάνωση του επαναπατρισμού των εκτοπισμένων.

  δ. Η Αμερικανική Εταιρεία ΟΥΛΕΝ ΤΟ 1924 ανέλαβε την κατασκευή φράγματος και της τεχνητής λίμνης του Μαραθώνα. .

ε. Για τους Σουλιώτες πρόσφυγες αποφασίστηκε το 1837 η ίδρυση συνοικισμού τους στο Αντίρριο, η οποία όμως δεν πραγματοποιήθηκε.

 

                                                                                                  Μονάδες 10   

 

Β1 . 

Να αναφερθείτε:

Α. στη σχέση που είχε η ελληνική βιομηχανία κατά το 19^ο αιώνα, με την αντίστοιχη των χωρών της Δυτικής  και Κεντρικής Ευρώπη. Μονάδες 6

 

Β. στις περιοριστικές συνθήκες της ελληνικής βιομηχανίας που την εμπόδισαν να αναδειχτεί σε κινητήρια δύναμη της ελληνικής οικονομίας. Μονάδες 7

                                                                                

Β2.                                                                                                                                                                                                                                                                            Ποιες ήταν οι επιπτώσεις στον πληθυσμό της Ελλάδας και στην εθνολογική του σύσταση, από την άφιξη των προσφύγων μετά τη Μικρασιατική καταστροφή; Μονάδες 12

                                                                                                      

 

 

ΟΜΑΔΑ ΔΕΥΤΕΡΗ

 

ΘΕΜΑ Γ1 Με βάση τις ιστορικές σας γνώσεις και αντλώντας στοιχεία από τα κείμενα που σας δίνονται, να αναφερθείτε στην ίδρυση και στη λειτουργία της Τράπεζας της Ελλάδος καθώς και στα αποτελέσματα που προέκυψαν από τη δραστηριότητά της στην ελληνική οικονομία. Μονάδες 25 

 

ΚΕΙΜΕΝΟ Α

 

Στις αρχές του 1927, ο Γ. Καφαντάρης, ως υπουργός της «Οικουμενικής», ζήτησε από την Κοινωνία των Εθνών (ΚτΕ) να εγγυηθεί για τη σύναψη δεύτερου προσφυγικού δανείου. Με τον τρόπο αυτό, η ΚτΕ νομιμοποιήθηκε να θέσει, μεταξύ άλλων, δύο σημαντικούς όρους για να δώσει την εγγύησή της: α) να αποκατασταθεί η νομισματική σταθερότητα στην Ελλάδα και β) να ιδρυθεί ξεχωριστή Κεντρική Τράπεζα του Κράτους με την αποκλειστική διαχείριση του εκδοτικού προνομίου. […] Παράλληλα, η ΚτΕ ανέθεσε σε ειδική επιτροπή υπό τον Avenol να εξετάσει από κοντά τη δημοσιονομική κατάσταση της Ελλάδος. Στα τέσσερα υπομνήματα που συνέταξε, το Μάιο 1927, η επιτροπή, στην οποία συμμετείχε ο οικονομολόγος Jacques Rueff, τονίζεται σαν μόνιμο συμπέρασμα ότι στην Ελλάδα επικρατεί: «ανώμαλος λειτουργία του εκδοτικού προνομίου, ανώμαλος ρύθμισης της κυκλοφορίας, βαρύ χρέος του κράτους».

 Ν. Οικονόμου, «Η περίοδος από το Σεπτέμβριο του 1926 ως το Φεβρουάριο του 1935», στο: Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, τ. ΙΕ΄, Εκδοτική Αθηνών, 1978, 333-334.

 

 

 ΚΕΙΜΕΝΟ Β

 

Η Κοινωνία των Εθνών απαίτησε αρχικά η Εθνική Τράπεζα να περιοριστεί στις λειτουργίες κεντρικής τράπεζας και να αποχωριστεί από τις λοιπές δραστηριότητες εμπορικού χαρακτήρα που έως τότε ασκούσε παράλληλα. Αυτό όμως θα σήμαινε απώλεια κερδοφόρων δραστηριοτήτων για τη μεγαλύτερη ιδιωτική επιχείρηση της χώρας. Η Εθνική διέθετε άμεσες προσβάσεις στην πολιτική εξουσία και ήταν ταυτόχρονα, λόγω του μεγέθους της αλλά και της πολιτικής που ακολουθούσε, ένας από τους κύριους παράγοντες σταθερότητας για την ελληνική οικονομία. Οι αντιδράσεις εκ μέρους της υπήρξαν ισχυρές. […] Η λύση που τελικά δόθηκε, ύστερα από επίπονες διαπραγματεύσεις και συμβιβασμούς, ήταν η απόσχιση του εκδοτικού δικαιώματος από την Εθνική Τράπεζα και η εκχώρησή του στην Τράπεζα της Ελλάδος, ένα κρατικό τραπεζικό φορέα που δημιουργήθηκε το 1928, προκειμένου να αναλάβει το ρόλο της κεντρικής τράπεζας.

 Α. Φραγκιάδη, Ελληνική Οικονομία 19ος-20ος αιώνας, Τράπεζα της Ελλάδος, σ. 53.

 

 

 

ΘΕΜΑ Δ1 Αντλώντας στοιχεία από τα παρακάτω κείμενα και αξιοποιώντας τις ιστορικές σας γνώσεις, να παρουσιάσετε τους παράγοντες που επέτρεψαν τη δημιουργία της μεγάλης ιδιοκτησίας μετά την ενσωμάτωση της Θεσσαλίας (1881), καθώς και τις επιπτώσεις του γεγονότος αυτού στην οικονομική και κοινωνική ζωή της Ελλάδας μέχρι το τέλος των Βαλκανικών πολέμων. Μονάδες 25

 

ΚΕΙΜΕΝΟ Α

Στο αγροτικό ζήτημα της Θεσσαλίας, το οποίο σημείων ιδιαίτερη έξαρση κατά την κρίσιμη περίοδο της μετάβασης από την οθωμανική στην ελληνική κυριαρχία, η σύμβαση της προσάρτησης επέβαλλε το σεβασμό των υπαρχόντων δικαιωμάτων όλων εκείνων, οι οποίοι κατείχαν νόμιμους οθωμανικούς τίτλους σε κάθε είδους γαίες ή ακίνητα. Η διάταξη θεωρήθηκε ότι εξομοίωνε όλους τους σχετικούς με την κατοχή της γης οθωμανικούς τίτλους και τους αναγνώριζε ως αποδεικτικά στοιχεία ιδιοκτησίας· εκλήφθηκε δε ως προνομιακή μεταχείριση των Οθωμανών κατόχων τίτλων γης και οδηγούσε στην ενίσχυση της θέσης των τελευταίων, εξαιτίας και της ισχύος της απόλυτης ατομικής ιδιοκτησίας στην ελληνική νομοθεσία, σε αντίθεση με τους όποιους περιορισμούς επέβαλλε ο οθωμανικός νόμος.Αφορούσε όμως, κατ’ επέκταση, και τους Έλληνες αγοραστές – προπάντων κεφαλαιούχους της ομογένειας-, οι οποίοι ενόψει της προσάρτησης είχαν σπεύσει να αποκτήσουν κτήματα στη Θεσσαλία. Από την άλλη πλευρά, η δίκαιη απαίτηση των καλλιεργητών για απόκτηση ιδιόκτητης γης μετά την απελευθέρωση, όχι μόνο δεν πραγματοποιήθηκε αλλά αντίθετα συνοδεύτηκε και με επιδείνωση των καλλιεργητικών σχέσεων, εξαιτίας και της μη οριοθέτησης των δικών τους δικαιωμάτων. 

Αγγελική Σφήκα-Θεοδώρου, «Ο Τρικούπης και το θεσσαλικό ζήτημα». περ. ΕΓΝΑΤΙΑ, τ. 5, σ. 124.

ΚΕΙΜΕΝΟ Β 

Η ανάγκη να διατηρηθεί η δανειοληπτική ικανότητα της Ελλάδας στο εξωτερικό εμπόδιζε αρκετές φορές τη διαδικασία της εσωτερικής μεταρρύθμισης. Ο Τρικούπης απέφυγε π.χ. να κάνει μεταρρυθμίσεις στη γεωργική γη της νεοαποκτημένης επαρχίας της Θεσσαλίας, της οποίας τη γεωργία χαρακτήριζαν τα μεγάλα τσιφλίκια, για να μην προσβάλει τις ευαισθησίες των πλουσίων Ελλήνων του εξωτερικού, που έδειχναν όλο και μεγαλύτερη τάση να επενδύουν στη μητέρα πατρίδα. 

 Richard Clogg, Σύντομη Ιστορία της νεότερης Ελλάδας, εκδ. Καρδαμίτσα (1999), σ. 137-138.

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΜΑΓΓΙΝΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ, ΦΙΛΟΛΟΓΟΣ

 

ΑΡΧΑΙΑ 2Ο21_ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ, ΓΙΩΤΑ ΜΠΑΓΚΑ, ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΑ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΟΣΜΟΥ

ΙΟΥΝΙΟΣ 2021

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ

Πλάτων, Πρωταγόρας, 322a – 323a

Α. 1.  α . 

·      Σωστό  : «πολιτικὴν γὰρ τέχνην οὔπω εἶχον, ἧς μέρος πολεμική»

·      Σωστό : «Ζεὺς οὖν δείσας περὶ τῷ γένει ἡμῶν μὴ ἀπόλοιτο πᾶν»

·      Λάθος:  «αἱ τέχναι … νενέμηνται δὲ ὧδε· εἷς ἔχων ἰατρικὴν πολλοῖς   ἱκανὸς ἰδιώταις, καὶ οἱ ἄλλοι δημιουργοί·»

Α.1. β . 

·      « διὰ τὸ πανταχῇ αὐτῶν» : Η λέξη «αὐτῶν» αναφέρεται στα θηρία (ὑπὸ τῶν θηρίων)

·      «οὕτω καὶ ταύτας νείμω;» : Το επίρρημα «οὕτω» αναφέρεται στη φράση : ««Πότερον ὡς αἱ τέχναι νενέμηνται».

Β. 1.  Σύμφωνα με τον Πρωταγόρα, επειδή ο Δίας φοβήθηκε μήπως αφανιστεί το γένος των ανθρώπων, έστειλε τον Ερμή να φέρει στους ανθρώπους το σεβασμό και τη δικαιοσύνη για να εξασφαλίσουν την ευταξία στις πόλεις και να δημιουργούν συνεκτικούς δεσμούς φιλίας (Ζεὺς οὖν δείσας περὶ τῷ γένει ἡμῶν μὴ ἀπόλοιτο πᾶν, Ἑρμῆν πέμπει ἄγοντα εἰς ἀνθρώπους αἰδῶ τε καὶ δίκην, ἵν’ εἶεν πόλεων κόσμοι τε καὶ δεσμοὶ φιλίας συναγωγοί).Η αιδώς και η δίκη αποτελούν τα μέρη της πολιτικής αρετής, η οποία αποτελεί προϋπόθεση για να ιδρυθούν κοινωνίες και να εξασφαλιστεί η σωτηρία των ανθρώπων οι οποίοι απειλούνταν από τα άγρια ζώα. Με τον όρο «αιδώς» εννοούμε το αίσθημα του σεβασμού ενός μέλους της κοινότητας έναντι των υπολοίπων, όλες τις ηθικές αναστολές και φόβους που προφυλάσσουν τον άνθρωπο από αντικοινωνική συμπεριφορά. Με άλλα λόγια, είναι ο αυτοσεβασμός, η ντροπή που νιώθει ο άνθρωπος για κάθε πράξη που προσκρούει στον ηθικό κώδικα του κοινωνικού περιβάλλοντός του και που τον κάνει να νιώθει τύψεις, όταν οι πράξεις του αντιβαίνουν αυτόν τον κώδικα. Είναι, παράλληλα, η προσπάθεια του ανθρώπου να επιτύχει την κοινωνική αναγνώριση του προσώπου του, την εκτίμηση και το σεβασμό του κοινωνικού συνόλου. Χάρη στην αιδώ το άτομο τηρεί – από εσωτερική παρόρμηση – τους ηθικούς κανόνες που ισχύουν στην κοινωνία που ανήκει, γιατί θέλει να ζει με αξιοπρέπεια. Η «αιδώς» επιτυγχάνει τον αυτοπεριορισμό των ανθρώπων, την χαλιναγώγηση των ενστίκτων του με αποτέλεσμα τον εξανθρωπισμό του ανθρώπου, την απομάκρυνση από τις ζωώδεις καταβολές του και την ευταξία στην πόλη. Η αιδώς κατευθύνει τον άνθρωπο σε ευπρεπή συμπεριφορά και εγκαθιδρύει σχέσεις φιλίας, συνεργασίας και αλληλοσεβασμού, ώστε επιτυγχάνεται η κοινωνική συναρμογή και συνοχή.

Με τον όρο «δίκη» εννοείται το ορθό, το δίκαιο, το κοινό περί δικαίου αίσθημα. Στηριγμένος ο άνθρωπος στη δίκη, θεσπίζει γραπτούς και άγραφους νόμους, τους εφαρμόζει και τους σέβεται και εκδηλώνει τη δυσαρέσκειά του, όταν αυτοί παραβιάζονται. Χάρη στη δίκη προστατεύονται τα δικαιώματα των πολιτών και εξασφαλίζεται η κοινωνική συνοχή, η ομαλή κοινωνική συμβίωση και αρμονία, αφού δεν δημιουργούνται εντάσεις και αντιπαλότητες για τη διεκδίκηση του δικαίου. Οι ανθρώπινοι νόμοι, διαφορετικοί από αυτούς της φύσης , βοηθούν τον άνθρωπο να υποτάξει τα ένστικτά του, να προσδιορίσει τα όρια της ελευθερίας του, να αναγνωρίσει τα δικαιώματα και τις ελευθερίες των άλλων, να δημιουργήσει πολιτισμό και όχι απλά να επιβιώσει αλλά να προοδεύσει. 

Οι δύο αυτές αρετές, είναι επομένως μέρη της πολιτικής αρετής, λειτουργούν συμπληρωματικά, οδηγούν τις κοινωνίες στη σύμπνοια, την ομόνοια και την πρόοδο.

Β. 2. α . Ο Δίας αναθέτει στον Ερμή να μοιράσει την αιδώ και τη δίκη σε όλους τους ανθρώπους, γιατί, αν μετέχουν λίγοι σε αυτές δεν μπορούν να υπάρξουν πόλεις . Έτσι, απευθυνόμενος στον Ερμή τονίζει πώς όποιος δεν αποδεχτεί τα δώρα του θα αντιμετωπίσει την θανατική ποινή. Οι γλωσσικές επιλογές με τις οποίες παρουσιάζεται η εντολή του Δία είναι:

1.     Η προστακτική  «μετεχόντων/θές»

2.     Η επανάληψη του επιθέτου «πάντας» - «πάντες»

3.     Η επανάληψη του ρήματος μετέχω : «μετεχόντων», «μετέχοιεν», «μετέχειν».

4.     Η παρομοίωση: «ὡς νόσον πόλεως»

5.     Ο ευθύς λόγος : « «Πότερον ὡς αἱ τέχναι νενέμηνται, οὕτω καὶ ταύτας νείμω;»

6.     Ο υποθετικός λόγος : «οὐ γὰρ ἂν γένοιντο πόλεις, εἰ ὀλίγοι αὐτῶν μετέχοιεν»

7.     Αντίθεση : «πάντες – ὀλίγοι»

( οποιαδήποτε απάντηση από αυτές αν έχει επιλέξει ο μαθητής θεωρείται σωστή)

β . Βέβαια, φαίνεται αντιφατικό το γεγονός ότι ο Δίας μοιράζει την αιδώ και τη δίκη σε όλους, ενώ ταυτόχρονα επιβάλλει τη θανατική ποινή σε όσους δεν τις αποδέχονται. Το δώρο του Δία προσφέρεται σε όλους, αυτό όμως δε σημαίνει ότι όλοι θα επιλέξουν να το αποδεχτούν. Χωρίς όμως την αιδώ και τη δίκη, δηλαδή χωρίς την πολιτική αρετή δεν μπορούν να συγκροτηθούν κοινωνίες, ούτε να επιβιώσει το γένος των ανθρώπων. Επομένως, όποιος δεν δεχτεί τα δώρα του Δία αποτελεί κίνδυνο για την κοινωνία, γιατί δεν δέχεται να ζει σύμφωνα με τους νόμους και τους κανόνες με τους οποίους οι υπόλοιποι άνθρωποι έχουν συμφωνήσει να ρυθμίζουν την ατομική και συλλογική ζωή. Η παρομοίωση «ὡς νόσον πόλεως» σημαίνει πως ο άνθρωπος που επιλέγει να ζει χωρίς αιδώ και δίκη αποτελεί αρρώστια που απειλεί την πολιτική κοινωνία, γιατί μπορεί η μόλυνσή της να εξαπλωθεί και να την καταστρέψει, γι αυτό και πρέπει να εξαλειφθεί. Ο Δίας επομένως επιβάλλει την ποινή του θανάτου, γιατί χωρίς την αιδώ και τη δίκη απειλείται η ύπαρξη της ανθρώπινης κοινωνίας και το ίδιο το γένος των ανθρώπων.

Β. 3      Λάθος- Λάθος – Σωστό – Σωστό – Λάθος

Β. 4. α .  1-ε, 2-γ, 3-στ, 4-ζ, 5-η, 6-α

Β. 4. β .  

·       Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι μερικά τηλεοπτικά προγράμματα διαφθείρουν τις ηθικές αξίες των σύγχρονων νέων.

·       Ο δημιουργός αυτού του έργου Τέχνης παραμένει ακόμα άγνωστος.

Β. 5.  Στο απόσπασμα μιλά ο Καλλικλής με το Σωκράτη και αντιπαραθέτει τους θετούς νόμους της κοινωνίας με το δίκαιο της φύσης. Ο Καλλικλής θεωρεί ότι οι πολλοί και αδύνατοι θεσπίζουν νόμους για να αυτοπροστατευθούν από τους δυνατούς και να διασφαλίσουν το συμφέρον τους. Οι πολλοί θεωρούν ότι η πλεονεξία είναι κάτι άσχημο και άδικο και ότι ο πυρήνας της αδικίας είναι να ζητά κανείς να έχει περισσότερα από τους άλλους. Αιτιολογεί το επιχείρημά του λέγοντας πως οι πολλοί, καθώς είναι χειρότεροι αρκούνται στο να έχουν όλοι ίσα μερίδια. Το αριθμητικό πλεονέκτημα των πολλών, τους δίνει τη δυνατότητα να επιβάλλουν τη θέλησή τους στους λίγους και δυνατούς. Τέλος, ο Καλλικλής παρατηρεί πως οι πολλοί παραβιάζουν το νόμο της φύσης που λέει πως είναι δίκαιο ο καλύτερος και δυνατότερος να έχει περισσότερα από τον χειρότερο και πιο αδύνατο. Με λίγα λόγια, ο Καλλικλής υποστηρίζει το νόμο της φύσης (φύσει)  που επιβάλλει την κυριαρχία του ισχυρότερου και θεωρεί αδικία την ισότητα που οι πολλοί επιθυμούν.

Αντίθετα, ο Πρωταγόρας προκρίνει το θετό δίκαιο, (νόμω)τους νόμους των ανθρώπων που διαφέρουν από τους φυσικούς νόμους. Οι άνθρωποι στο προηθικό στάδιο της ζωής τους δεν μπορούσαν να συστήσουν κοινωνίες, γιατί δεν είχαν θεσπίσει νόμους. Λειτουργούσαν λοιπόν, σύμφωνα με τους νόμους της φύσης αδικώντας ο ένας τον άλλον, επιβάλλοντας δηλαδή ο ισχυρός το δίκαιό του στον ανίσχυρο. Αυτό, είχε ως αποτέλεσμα να μην μπορούν να δημιουργήσουν κοινωνίες, να διασκορπίζονται και να αφανίζονται από ζώα ισχυρότερα από αυτούς. Επομένως, σύμφωνα με τον Πρωταγόρα ο θετός νόμος και όχι η φύση ορίζει τι είναι αδικία, γιατί οι νόμοι της φύσης δεν προστατεύουν ούτε την ανθρώπινη κοινωνία, ούτε την ανθρώπινη ζωή. Καταλήγοντας, θα παρατηρούσαμε πως οι απόψεις του Καλλικλή και του Πρωταγόρα διίστανται. 

Γ. ΑΔΙΔΑΚΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ

Ξενοφών, Απολογία Σωκράτους, 31-34 

Γ. 1. Ο Άνυτος εξαιτίας της κακής παιδείας του γιού του και της δικής του απερίσκεπτης υπεροψίας, έχει κακή φήμη ακόμα και ύστερα από το θάνατό του. Ο Σωκράτης, αντίθετα επειδή εξύψωσε τον εαυτό του στο δικαστήριο, τράβηξε πάνω του το φθόνο κι έκανε πιο πολύ τους δικαστές να τον καταδικάσουν σε θάνατο. Σε μένα όμως τουλάχιστον φαίνεται ότι έτυχε τη μοίρα που αγαπούν οι θεοί.

Γ.2. Ο Ξενοφών θεωρεί ότι ο Σωκράτης επέδειξε ψυχική ρώμη στο δικαστήριο και κατά τη φυλάκισή του, γιατί αποφάσισε να πεθάνει παρά να ζει  αντίθετα σε ό, τι θεωρούσε αγαθό (ἐπεὶ γὰρ ἔγνω τοῦ ἔτι ζῆν τὸ τεθνάναι αὐτῷ κρεῖττον εἶναι). Μπροστά στο θάνατο δεν έδειξε δειλία, αλλά τον δέχτηκε εύθυμα και τον εκπλήρωσε (οὐδὲ πρὸς τὸν θάνατον ἐμαλακίσατο, ἀλλ’ ἱλαρῶς καὶ προσεδέχετο αὐτὸν καὶ ἐπετελέσατο). Ο Ξενοφών καταλαβαίνοντας τη σοφία και τη γενναιότητα του Σωκράτη (ἐγὼ μὲν δὴ κατανοῶν τοῦ ἀνδρὸς τήν τε σοφίαν καὶ τὴν γενναιότητα), πάντα τον θυμάται και πάντα τον επαινεί (οὔτε μὴ μεμνῆσθαι δύναμαι αὐτοῦ οὔτε μεμνημένος μὴ οὐκ ἐπαινεῖν), γιατί ήταν άνδρας ωφέλιμος για όποιον αναζητούσε την αρετή και γι αυτό τον θεωρούσε αξιομακάριστο (ἐγὼ τὸν ἄνδρα ἀξιομακαριστότατον νομίζω).

Γ.3.  α .  Ἡμῖν μέν οὖν δοκεῖ θεοφιλεστέρων μοιρῶν τετυχηκέναι ·  τῶν μέν βίων τά χαλεπώτερα.

Γ. 3. β . γνῶθι/ ζῆ /τεθνηκώς/ τεθνεώς ἴσθι

Γ. 4. α . 

·      διὰ τὸ μεγαλύνειν: εμπρόθετος επιρρηματικός προσδιορισμός του αναγκαστικού αιτίου στην μετοχή «ἐπαγόμενος» 

·      τοῦ ζῆν: έναρθρο απαρέμφατο, ως γενική συγκριτική (β ΄όρος σύγκρισης) από το συγκριτικού βαθμού επίθετο «κρεῖττον»

·      τοῦ ἀνδρὸς: γενική κτητική, ως ετερόπτωτος ονοματικός προσδιορισμός στα ουσιαστικά «τήν σοφίαν» και « την γενναιότητα» 

·      ἀξιομακαριστότατον: κατηγορούμενο στο αντικείμενο «τὸν ἄνδρα» του ρήματος «νομίζω»

Γ.4. β . «εἰ δέ τις τῶν ἀρετῆς ἐφιεμένων ὠφελιμωτέρῳ τινὶ Σωκράτους συνεγένετο, ἐκεῖνον ἐγὼ τὸν ἄνδρα ἀξιομακαριστότατον νομίζω.»:

 ΥΠΟΘΕΣΗ : εἰ …συνεγένετο, ( εἰ+οριστική) 

 ΑΠΟΔΟΣΗ : ἐκεῖνον …νομίζω, ( οριστική ενεστώτα). 

Είδος: Το  Πραγματικό : (ΥΠΟΘΕΣΗ: εἰ+οριστική, ΑΠΟΔΟΣΗ: κάθε έγκλιση) .

 ΠΡΟΣΔΟΚΩΜΕΝΟ: ἐάν … συγγένηται, νομιῶ

 (ΥΠΟΘΕΣΗ: ἐάν + υποτακτική, ΑΠΟΔΟΣΗ: οριστική Μέλλοντα).

 

ΑΥΡΙΟ ΗΡΘΕ Η ΩΡΑ_ ΑΡΧΑΙΑ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ 2021_ ΟΛΟΚΛΗΡΗ Η ΗΜΕΡΙΔΑ 5.6.2021 ΔΩΡΕΑΝ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ ΓΙΑ ΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΙΔΑ ΔΩΡΕΑΝ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ (πατήστε το link παρακάτω)

Προσοχή στα Πνευματικά Δικαιώματα. 

Με εξαιρετική επιτυχία στέφθηκε η Ημερίδα του Συνδέσμου Φιλολόγων Κορινθίας το Σάββατο 5.6. 2021 και ώρα 11πμ με θέμα «Αρχαία Ελληνικά: Η ώρα των Πανελληνίων» και επιμορφωτή τον κ. Μιχάλη Μπικάκη, M.Ed., Φιλόλογο, διακεκριμένο συγγραφέα εκπαιδευτικών βιβλίων (ενδεικτικά: Εκδόσεις ΖΗΤΗ, Πατάκη κλπ) και δημιουργό της δημοφιλέστερης ιστοσελίδας που όλοι ακολουθούμε filologila.gr.

Αγαπημένοι συνάδελφοι,
Ευχαριστούμε θερμά για τη μεγάλη εκπροσώπηση από όλα τα σχολεία της Κορινθίας, Δημόσια και Ιδιωτικά αλλά και τα Φροντιστήρια του νομού.

Ευχαριστούμε με τιμή τους συνάδελφους Συνδέσμους Φιλολόγων της Ελλάδας, τους συναδέλφους από όλη τη Ελλάδα, του Δημοσίου, Ιδιωτικού Σχολείου και Φροντιστηρίου. ευχαριστούμε ιδιαιτέρως την Ειδική Αγωγή, τα Εσπερινά Λύκεια, τα Μουσικά Σχολεία Κορίνθου και Αργολίδας αναγνωρίζοντας τον αγώνα που δίνουν οι συνάδελφοι μας υπό συνθήκες εξαιρετικά δύσκολες και με το μεράκι τους και μόνο.

Η σύμπραξη αυτή του Δημόσιου και Ιδιωτικού τομέα, Σάββατο πρωί, που ο κάθε άνθρωπος ξεκουράζεται με την οικογένεια του, η παρουσία του Φιλολόγου της Κορινθίας και όλης της Ελλάδας, Δημόσιου και Ιδιωτικού τομέα μια τέτοια μέρα, αποδεικνύει στην πράξη το «όλοι μαζί» για τους μαθητές μας και φυσικά τον απώτερο σκοπό, την επιτυχία των μαθητών μας στις Πανελλαδικές.

Ευχαριστούμε με τιμή τον Δημήτρη Βλαχοπάνο, Πρόεδρο του Ομίλου Ολοκαυτώματος Κομμένου (ΟΜΟΚ), για την αδιάλειπτη στήριξη στον Σύνδεσμο Φιλολόγων Κορινθίας και την παρουσία του στην Ημερίδα να μας πει δυο λόγια για την πολύ πρόσφατη απώλεια του Ισαάκ Μιζάν, του τελευταίου Εβραίου επιζήσαντα από το Ολοκαύτωμα. Στον Δημήτρη ο Ισαάκ Μιζάν εμπιστεύτηκε τη ζωή και τα πάθη του, τα οποία έγραψε στο βιβλίο του. Για τον Ισάακ Μιζάν, το Ολοκαύτωμα, για την Νεότερη Ιστορία, τις πίσω σελίδες κάναμε εκδήλωση στην Κόρινθο, όσο ήταν εν ζωή στις 28.2018, παρουσιάσαμε το βιβλίο του Δημήτρη Βλαχοπάνου, επισκεφτήκαμε μαζί σχολεία του νομού μας και τιμήσαμε την ελευθερία και τη δημοκρατία. Ο Δημήτρης Βλαχοπάνος έγραψε Ιστορία κ εμείς βάλαμε ένα λιθαράκι στη διάδοση αυτής.. με καρδιά και αλήθεια. Η ΕΡΤ αυτές τις μέρες φιλοξενεί τον Δημήτρη, κάνει συνεχή αφιερώματα στον Ισαάκ Μιζάν και η Πρόεδρος της Δημοκρατίας απηύθυνε ένα θερμότατο συλλυπητήριο μήνυμα. Ήταν τιμή μας που ο Δημήτρης είπε δυο λόγια για μας στην πλατφόρμα. Είναι τιμή μας που είναι αληθινός δίπλα μας.

Στην κηδεία του ήρωα-σύμβολο, του οικουμενικού ανθρώπου είχα την μοναδική τύχη να παρευρεθώ, ύστερα από πρόσκληση του Δημήτρη και δύσκολα θα παρευρεθώ σε μία τόσο ιστορική στιγμή. Ευχαριστώ τους συναδέλφους μου στο ΔΣ και τον Σύνδεσμο Φιλολόγων Κορινθίας που ήταν σύσσωμοι στην πλατφόρμα που μου δίνουν ψήφο εμπιστοσύνης να τους εκπροσωπώ.

Ευχαριστούμε για την στήριξη:
Τη Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Κορινθίας

το Εκπαιδευτήριο Homo Educandus Αγωγή

Ευχαριστούμε για την κάλυψη και προβολή το ekorinthos και τον Θύμιο Τσαρμπό. Ευχαριστούμε τα Κορινθιακά ΜΜΕ για τη προώθηση και προβολή.

ΔΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ

Η Πρόεδρος του Συνδέσμου Φιλολόγων Κορινθίας
Αντιγόνη Βογιατζή

ΔΕΙΤΕ ΟΛΟΚΛΗΡΗ ΤΗΝ ΗΜΕΡΙΔΑ ΔΩΡΕΑΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΥΝΔΕΣΜΟ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ

ΠΑΤΩΝΤΑΣ ΕΔΩ: https://u.pcloud.link/publink/show?code=XZHQYMXZ6PLqxN3juP0srVfP2eN9FXHs1hKX

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ_ΟΙ ΛΥΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ_ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ 2021_ΓΙΩΤΑ ΜΠΑΓΚΑ, Μέλος της Επιτροπής Εκπαιδευτικών Θεμάτων του Συνδέσμου Φιλολόγων Κορινθίας

 

 

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 

ΙΟΥΝΙΟΣ 2021

ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

Α.  Σε άρθρο του ημερήσιου τύπου τελειόφοιτοι μιλούν για τις προσδοκίες τους για το μέλλον. Ο ένας νέος εστιάζει στη σημασία του επαγγελματικού προσανατολισμού, καθώς η απουσία του οδηγεί τους νέους σε ήδη κορεσμένα επαγγέλματα και ανεργία. Η άλλη νέα τονίζει πως η επαγγελματική και οικονομική υπανάπτυξη της χώρας μας, η αυξημένη ανάγκη  για επιβίωση, η καταπίεση επιχειρήσεων και επαγγελματιών εγκλωβίζουν τους νέους και τους αναγκάζουν να συμβιβαστούν με επαγγέλματα που δεν επιθυμούν ή μεταναστεύουν. 

Β. 1. Σωστό – Σωστό ­– Λάθος – Σωστό – Λάθος

Β. 2. α. Κυριολεκτικός τίτλος: «Οι προσδοκίες των νέων για τις σπουδές, τη ζωή και το επάγγελμά  τους»

Εναλλακτικά: « Πώς βλέπουν οι νέοι το επαγγελματικό τους  μέλλον τους στη σύγχρονη Ελλάδα»

Μεταφορικός τίτλος: « Το δικαίωμα των νέων στο όνειρο … υπό αμφισβήτηση στη σύγχρονη Ελλάδα»

Εναλλακτικά: « Επιτρέπονται… τα όνειρα των νέων για στην Ελλάδα του σήμερα;»

Β.2. β . Στο κείμενο 1 η συντάκτρια χρησιμοποιεί στατιστικά στοιχεία που προέκυψαν από έρευνα του PewReaserch Center. Σύμφωνα με την έρευνα το 47% των ανθρώπων είναι απαισιόδοξο  για την ζωή του στο μέλλον λόγω της αύξησης των προβλημάτων που θα προκύψουν από την πιθανολογούμενη τεχνολογική πραγματικότητα του 2025 , ενώ το 39% θεωρεί πως η ζωή του θα είναι καλύτερη. Με τη χρήση των τεκμηρίων ( στατιστικά στοιχεία) επιδιώκεται η ενίσχυση της πειστικότητας των θέσεων της συντάκτριας για την κατάρρευση της ιδέας της προόδου και των «μεγάλων αφηγήσεων για το μέλλον»  και της θέσης της ότι μεγάλοι φόβοι και υψηλές προσδοκίες για το μέλλον δεν επαληθεύονται, καθώς το παρόν δεν μας αποτρέπει να φανταστούμε το μέλλον. Η παρουσίαση των δύο στατιστικών στοιχείων βοηθά επίσης τη συντάκτρια να είναι πιο αντικειμενική και να παρουσιάσει τις δύο αντικρουόμενες τάσεις των ανθρώπων για την κοινωνία του μέλλοντος, ώστε οι δέκτες να κατανοήσουν πληρέστερα τους τρόπους με του οποίους οι άνθρωποι βλέπουν το μέλλον.

Στο κείμενο 2 υπάρχουν οι μαρτυρίες δύο νέων  για να καταδείξει ο αρθρογράφος τα ζητήματα που απασχολούν τους νέους αναφορικά με το επάγγελμα τους, τη δυσκολία να επιλέξουν επάγγελμα στη σύγχρονη Ελλάδα και τον τρόπο που νιώθουν. Με τον τρόπο αυτό αναδεικνύονται οι «φωνές» των ίδιων των νέων για ζητήματα που τους απασχολούν, ενισχύεται η πειστικότητα και η αντικειμενικότητα και προσδίδεται αμεσότητα και  ζωντάνια στο κείμενο.

Β. 3. Πρόθεση της συντάκτριας στη συγκεκριμένη παράγραφο είναι να ευαισθητοποιήσει τους αναγνώστες για να αντιμετωπίσουν με μεγαλύτερη αισιοδοξία το μέλλον. Αυτό το επιτυγχάνει:

1.     Με τη χρήση του ρητορικού ερωτήματος στο τέλος του άρθρου: « Άλλωστε, τι μπορούμε να κάνουμε;». Με τη χρήση του ερωτήματος η συντάκτρια δίνει έμφαση στην άποψή της ότι θα πρέπει να αντιμετωπίζουμε με δύναμη, προσμονή και καρτερικότητα το μέλλον και δημιουργεί ένα αίσθημα αισιοδοξίας στο δέκτη καθώς κλείνει το άρθρο με το ερώτημα.

2.     Με τη χρήση α΄ πληθυντικού προσώπου  ( σωρεύουμε, επιμένουμε, νιώθουμε, κάνουμε) η συντάκτρια εντάσσει τον εαυτό της στο σύνολο των ανθρώπων που αντιμετωπίζουν με προβληματισμό το μέλλον, αναδεικνύει την καθολικότητα του ζητήματος , τονίζει την συνυπευθυνότητα γιατί προτείνει τρόπο θεώρησης του προβλήματος και δημιουργεί συγκίνηση και ένα κλίμα οικειότητας και αμεσότητας.

3.     Με την ποιητική λειτουργία της γλώσσας, συγκινησιακά φορτισμένες λέξεις και σχήματα λόγου: «αδιαπέραστο πέπλο», «πεδίο εκκόλαψης προσδοκιών», «ανάσα προσμονών», «νιώθουμε τον αέρα της απαντοχής να καίει τα χείλη μας». Η συντάκτρια ενισχύει την προσπάθεια ευαισθητοποίησης των αναγνωστών και τη δημιουργία θετικών συναισθημάτων αισιοδοξίας για το μέλλον. Υπάρχει επίσης προσπάθεια ενδυνάμωσης των δεκτών και καλλιέργεια της ελπίδας για το μέλλον. Προσφέρει επίσης αισθητική απόλαυση του αναγνώστη και επιτυγχάνει να προσελκύσει την προσοχή του.

Γ. Στο ποίημα «Σείριος» του Ν. Γκάτσου αναδεικνύεται το θέμα του κόσμου στον οποίο δικαιούμαστε να ζούμε. Στο Σείριο, ένα φωτεινό πλανήτη, σύμβολο ενός ιδανικού κόσμου υπάρχουν παιδιά που ζουν ανέμελα, ειρηνικά και γιορτινά. Παρατηρούν τη νύχτα ένα αστέρι μακρινό «σα φτερό θαλασσινό» (παρομοίωση) που είναι η γη. Όταν όμως μαθαίνουν από το δάσκαλό τους: «αυτή, τους λέει, παιδιά μου είναι η γη/ του σύμπαντος αρρώστια και πληγή» ( έμμεσος ευθύς λόγος) τα παιδιά δακρύζουν «Στο Σείριο δακρύσαν τα παιδιά» (εικόνα)  και «βάλαν … μια έγνοια στη μικρούλα τους καρδιά (μεταφορά). Πέρασαν από μια κατάσταση μακαριότητας σε μια κατάσταση θλίψης και στενοχώριας γιατί πλέον γνώριζαν πως δεν είναι όλοι οι άνθρωποι ευτυχισμένοι.

Αν ήμουν ένα από τα παιδιά που ζούσαν στον Σείριο θα ήμουν βέβαια ευτυχής αλλά από τη στιγμή που θα γνώριζα ότι στο κόσμο υπάρχουν άνθρωποι που υποφέρουν, που στη ζωή τους υπάρχει πόλεμος  αρρώστια και δυστυχία δεν θα μπορούσα πια να διατηρήσω την ευτυχία μου. Γιατί, η ευτυχία δεν είναι πραγματική όταν είναι μόνο ατομική. Θα προτιμούσα να ζω στη γη και να αγωνίζομαι να την κάνω καλύτερη, παρά να ζω μακάριος σ΄ ένα κόσμο αδιαφορώντας για όσα μπορεί να μη με αφορούν άμεσα.

Δ.  Επικοινωνιακό πλαίσιο : άρθρο, χρήση γ ενικού και α ενικού ή πληθυντικού προσώπου.

Τίτλος:  Πώς να φτιάξετε … έναν καλύτερο κόσμο!

Πρόλογος : Τα τελευταία δύο χρόνια που ο πλανήτης μαστίζεται από μία πανδημία, οι άνθρωποι και ιδιαίτερα εμείς  οι νέοι κλεισμένοι υποχρεωτικά στα σπίτια μας και πάνω στις οθόνες των υπολογιστών μας, βιώναμε μια σκληρή πραγματικότητα. Αναπόφευκτο ήταν να μας κατακλύσουν σκέψεις για το μέλλον που μας περιμένει: θα είναι ευχή ή κατάρα; Κι αν η πραγματικότητα που έρχεται είναι δυσοίωνη πώς θα τα καταφέρουμε; Ποια εφόδια θα πρέπει να έχουμε; Με ποια όπλα θα πολεμήσουμε, όχι απλά για να ζήσουμε αλλά για να έχουμε μια πλήρη και άξια να τη ζούμε ζωή;

Κύριο μέρος: 

Α΄ ζητούμενο

·       Γνώσεις, καλή εκπαίδευση, εξοικείωση με την τεχνολογία, όχι μόνο για να την χρησιμοποιούμε, αλλά για να την χρησιμοποιούμε σωστά  και προς όφελος της ανθρωπότητας. Γνώσεις επιστημονικές και εξειδικευμένες για να επιτύχουμε την επίλυση των προβλημάτων που υπάρχουν ήδη και να είμαστε έτοιμη να λύσουμε κι αυτά που θα προκύψουν αναπάντεχα, όπως η υγειονομική κρίση που ζούμε. 

·       Κοινωνικές δεξιότητες που η  θα καλλιεργήσει η Παιδεία  μέσα μας :την ενσυναίσθηση, την αποβολή του ατομικισμού, τη καλλιέργεια της αλληλεγγύης, της συνεργασίας, της δημιουργικότητας, της εφευρετικότητας, της απαλλαγής από στερεότυπα, την ανεκτικότητα, την κατανόηση, την αμφισβήτηση του κατεστημένου, το αίσθημα του δικαίου. Ορθολογισμός, κριτικό πνεύμα

·       Ψυχικές δυνάμεις: αισιοδοξία, αγωνιστικότητα, δίψα για ζωή, θάρρος, αποφασιστικότητα, διάθεση ν΄ αλλάξεις τον κόσμο και τον εαυτό σου.

Β΄ ζητούμενο

·       Σύζευξη λόγων – έργων: Απόρριψη του στερεοτύπου του «επαναστάτη του πληκτρολογίου» και υιοθέτηση πιο ενεργής στάσης ζωής: συμμετοχή στην Κοινωνία των πολιτών, στις εθελοντικές οργανώσεις και κινήματα των νέων για σύγχρονα προβλήματα. Συμμετοχή στις μαθητικές και φοιτητικές κοινότητες. Συμμετοχή στην τοπική αυτοδιοίκηση, και σε διοργανώσεις εγχώριες και διεθνείς που στόχο έχουν τη βελτίωση του κόσμου και την υπεράσπιση των δικαιωμάτων του ανθρώπου.

·       Δια βίου μάθηση κι εκπαίδευση : διαρκής ανανέωση των γνώσεων και των δεξιοτήτων μας, απόκτηση καινούργιων ικανοτήτων και καλλιέργεια νέων δεξιοτήτων που θα μας καταστήσουν επαρκείς στον αγώνα για τη διεκδίκηση μιας καλύτερης ζωής.

·       Διαρκής, ποιοτική και αντικειμενική ενημέρωση : για να επιλέξουμε τη σωστή κάθε φορά στάση ζωής, να αποφύγουμε την προπαγάνδα και τη χειραγώγηση.

Επίλογος:  Το όνειρο του ανθρώπου ν΄ αλλάξει τον κόσμο, να τον κάνει καλύτερο και πιο άξιο να τον ζούμε είναι τόσο παλιό, όσο και ο άνθρωπος. Είναι παράλληλα και τόσο καινούργιο όσο υπάρχουν νέοι. Δικαίωμα όλων των νέων είναι να μπορούμε να ονειρευόμαστε έναν κόσμο όμορφο και δίκαιο. Υποχρέωσή μας είναι να κάνουμε ό,τι περνά από το χέρι μας για να το καταφέρουμε.